Nongstoin Kyllalyngkot 23: Palat spah ngut ki Khileh Nongsynshar naduh Shnong, raid haduh Hima/Elaka jong ka thain West Khasi Hills District ka la long ha ka 21 Jan bad 22 Jan 2013, ha Mairang, Office Syiem Hima Nongkhalaw bad ha Nongstoin, Office Syiem Nongstoin, ba la khot bad lum por 11 baje mynstep, ki la rai ban ia mih paidbah ban poi sha ka Dorbar Ri ba kyrpang kaban long ha ka 13 tarik February 2013 ha Mairang, ha khmat Iing office Syiem Hima Nongkhlaw.
Ia katei ka Dorbar ha ka 21 tarik Jan 2013, ha Mairang la pyniaid da u Paiem Phrester Manik Syiemlieh, Syiem Hima Nongkhlaw, ha ka jingiadon lang ki Myntri, bad ki palat spah ngut ki Sordar, ka Hima. Katba ia ka Dorbar ha ka 22 tarik Jan 2013 ha Nongstoin la pyniaid da u Paiem Phylla Singh Syiem, Syiem Hima Nongstoin, ha ka jingiadon lang u Paiem Phrester M Syiemlieh, Syiem Hima Nongkhlaw, Paiem Nangtei Syiemiong, Syiem Hima Langrin, Paiem Order Syiemsad, Syiem Hima Rambrai, Sirdar Hima Jyrngam, Hima Nonglang, Hima Riangsih, Hima Myriaw, Hima Mawiang, bad bun ngut ki Myntri, Lyngdoh, bad ki spah ngut ki Sordar, ka Hima Nongstoin, bad ki Riew Rangbah na katei ka thain, ha ka jingiadon lang u Bah John F Kharshiing, Co-Chairman, MIDC, Govt of Meghalaya, Chairman, Grand Council of Chiefs of Meghalaya, & Spokesperson, Federation of Khasi States.
Katei ka Dorbar ha Sohra ka la pdiang sngewbha ban shim khia ban pynkhreh bad iawer ia ki Dorbar Kur, ki Dorbar Shnong, Ki Dorbar Hima bad ki khun ki hajar, rangbah, longkmie, samla kynthei bad shynrang sha katei ka Dorbar Ri kaba Kyrpang ha ka 13 February 2013, ba la khot hapoh Hima Nongkhlaw ba kan long kaba rah ia ka burom bad ka nam jong ka jaidbyriew baroh kawei.
U Bah John F Kharshiing, u la ong ba ka long kaba donkam bha kum ha kane ka por ban lum ia ka Dorbar Ri ban bteng ia ki rai jong ka Dorbar Ri kaba nongkong 14 Jan 2004, kaba ar 6 October 2007 bad kaba lai 14 November 2011.
Ha kawei ka liang u la ong ba Ki Nongsynshar Shnong, Raid bad Hima kumba long mynta ki long tang ki nongpeit na sha jngai ia ka Sain Pyrthei jong ka Ri India, kumta la donkam ban pynsngew ia baroh ki jingdonkam lyngba ka Dorbar Ri kaba khlem ka jingialong liang, bad kaba khlem jingsngewpher ha ka niam, ka Dorbar Ri ka long jong baroh bad ki don hok ban ia shim bynta ha katei ka Dorbar.
U la ong ba ka long kaba donkam ban pynsngew hakhmat ka Dorbar Ri kaba Kyrpang bad kaba Saw( Special Peoples Parliament) bad ki khun ki hajar ia u soh bad ka jingjop jong ka jinglum Dorbar Ri lai sien ba ka long ka sien nyngkong hadien 64 snem ba ka bor Constitution Ri India katkum Article 338 ka National Commission for Schedule Tribes(NCST) ka la ai ia ka rai bishar ha ka 26 April 2012, kaba pynksan ia ki dulir Instrument of Accession and Annexed Agreement 17 August 1948, bad ka la bthah (direct) ia ka tnad Union Ministry for Tribal Affairs, Sorkar India ban leh ia kaba donkam ban pyndep ia kitei ki jingkular kiba la mynjur da ka Sorkar India bad ki Hima Khasi States.
Nalor katei la don ruh ki kam kiba la nang mih kiba long kiba pynksan ia ki jingialeh bad ka jingdawa jong ka Dorbar Ri . Sashisien kum ka jaidbynriew riewlum kaba kyrpang ngi ioh ia ka lad ban rah ia ki hok jong ngi hakhmat ka Ri India.
Halor katei ka rai bishar jong ka office NCST ngi sngewdei ban pynsngew sha ki seng sain pyrthei (political party) ban shim khia halor kine ki ei ei bad ban pynsngew ia kane ka kam sha Delhi . Bad dei halor kane ka phang ba ka Dorbar Ki Khlieh Nongsynshar ka la khot sngewbha ia ki President jong baroh ki seng National bad State poltical parties kiba don hapoh ka jylla ban pynsngew ia ka nongrim jong ki ha kaba iadei bad ki hok jong ka jaidbynriew.
Na ka liang ka Dorbar u la pyntip ba ki la phah ia ka shithi khot sngewbha ia u Hon’ble Shri. Pranab Mukerjee, President Ri India, u Shri V K Chandra Deo, Myntri ka tnad Tribal Affairs, bad kiwei kiwei ban wan sha ka Dorbar Ri . U la ong ba ka jingpynkhreh na kiwei ki Hima ka la nang iaid shakhmat ha kaba la khmih lynti ba ka Dorbar Ri kaba kyrpang kaba Saw kan long kaba seisoh bad kaba pynpaw ia ka jingiatylli ka jaidbynriew ha kawei ka sur ban pynneh pynsah ia ki Riti ki Dustur bad ban nang pynjanai ia ki.(SP News)




