Shillong, Jylliew 02: Ha ka sien kaba nyngkong eh ha ka history jong ka Meghalaya naduh ba la ioh ia la ka jylla ba pura bad naduh ba la seng ia ka District Council ha u snem 1952 ter ter ba ki seng sainhima sima kiba bat ia ka bor synshar ha KHADC kan mushlia(interfered) ia ka niam ka rukom,ka riti ka dustur, ka rukom leh niam leh rukom(religious practices) jong ki Niam Tynrai(original and indigenous faith) ha ri Khasi -Jaintia.Ki party sain sima sima(political parties) naduh ka por ka APHLC,HSPDP, PDIC, etc na ki party Trai Ri haduh ki national party kum ka Congress bad kiwei kiba ju bat ia ka bor synshar ha District Council ki ju burom iap burom im bad ,ki da niewkor shi katdei eh bad ki ju ai jingiatrei lang bad ki Niam tynrai jong ka ri Khasi-Jaintia.
Wat ha ka jingiadei bad ki Ain ha KHADC kiba ia tyngkhuh bad ka Niam ka rukom,ka riti ka dustur, ki ju pan jongmut bad pan jingiarap na ka Niam Khasi Niam Tre ioh kum bakla namar bun ki MDC khamtam kito kiba la kylla(conversion sha kiwei pat ki Niam) da kaba burom ia ki,ki ju artatien ban lehstad ia ka Niam ka rukom ba ju leh (practice) ki Niam Khasi Niam Tre tynrai.Kim ju leh banang ba tip bad batai stad ba ioh kum pyn sngewsih ne pynmong ia u Blei Nongbuh Nongthaw(God The Creator)).
Ynda la ioh synshar ki dohlieh ha ri India lyngba ka East India Company, namar ba ki kwah ban ioh pyniaid ne synshar mon( dominated) ia ki nong India,ki wanrah da ka policy ban phiah bad pynpait pynpra(divide and rule policy) ia ki hima bad bor synshar India bad ki sa ioh ban synshar suk hadien ha bud.
Namar ba ki dei ki Company(East India Company),kim da pynleit jongmut than ia ka jingpyn kylla niam(conversion) hynrei ki shu pyndonkam da ki buit khaii(colonialism).
Da kane ka buit,ki la lah ban pynroi ia ka khaii ka pateng na ka bynta ka jingriew spah jongki shatai sha ri jongki sha shiliang duriaw.Jin lada ki la pynleit jongmut ia ka niam jongki,katta,ka ri India baroh(Hindustan) lah bun ki Niam jongki.Kiba pynphriang ia ka Niam kidei tang ki Missionary kiba la lah ban pynsuh thied sha South India bad North East jongngi shane.
Kaba pynmong (hurt) bad pynsngewsih ia kiba dang ngeit tynrai kalong ba ki seng sain hima sima(political party) kiba ki paidbah ki khmih lynti ba kin leh ia ka lynti kaba dei kin leh politic pynban ia ka rukom leh niam leh rukom(politicised the religion) jong ki Khasi-Jaintia.
Wat lada ki nang bha ban ialap(preached) hynrei kim nud pat ban leh ne pyndep shisha ia ka niam ka rukom(never practice) ia ka niam iap ki Khasi-Jaintia.Hap pyrkhat bha kata ka jingieit ri ieit jait bynriew kaba palat liam ioh ka pynsniew dur(undermined) pynban bad kyrtoh kylla(reflected) bad poi sha ka budnam(bad precedence) hadien ha bud.





