New Delhi, Nailar 04: Ka African Swine Fever (ASF), kabamihna u khniangjingpang African Swine Fever (ASFV), kadeikaweina ki jingpangbashyrkhei tam jong ki mradkibaktahia ki sniangkibarihaiing bad ki sniangkhlaw ha kylleng ka pyrthei.
Ki dak ki long ka jingshit met kaba jur, ka jingmihsnambad ka jingiapkabalah ban poi sha ka 100 percent, kane ka jingpang ka la wanrahia ka jingduhnongkabakhraw ha ka imlangsahlang bad ka ioh ka kot jong ka kamrisniang ha ka pyrthei.
Naduh ba la lap nyngkongïa ka ha India ha u snem 2020, ka ASF ka la saphriang sha ki kattokatne ki Jylla bad ki Union Territory, kaba la pynlongïa ka jingïapkaba bun jong ki sniang, ka jingktahïa ka jingpynmihia ki sniang, ki jingkhanglad ha ka jingpynkitia ki mrad bad ka khaiipateng, bad ka jingduhnongkabakhraw ha ka kamaikajih jong ki nongrisniangkibaritbaria, khamtam ha ka thaiñShatei Lammihngi.
Ha ka jingbym don ka jingsumarkababiang ne ka dawaikaba la mynjur ban die ha India, ka jingtehlakamia ka jingpang la shaniah ha ka jinglapkloi, ka jingpyniapia ki mradkibaiohia ka jingpangbad ki lad jingiadakibapyrkhingbha.
Ka jingktah ka jingsaphriang ka ASF ia ka ioh ka kot ha India ka la long kaba jur bha. Ha ki porbasaphriangnyngkong ha Assam ha u snem 2020 bad 2021, ka jingïap bad jingpynïapïa ki sniang ka la wanrahïa ka jingduhnongkaba la antadkumba T.276 klur.
Ha Mizoram, ka jingsaphriang ka ASF ka la ktahïapalat 11,382 tylli ki longïinghaduh u snem 2025, kaba la wanrahïa ka jingduhnongkaba la antadkumba T.982 klur.
Kine ki jingpur ki pynpawia ka jingdonkamkyrkiehia ka ia ki lad ki lyntihapoh ka ri ban pynkhlainia ka jingpynkhrehna ka bynta ka jingpang, ban iadaia ka kamaikajih jong ki nongrep bad ban teiia ka kamrisniangkabakhlain ha ka ri.
Haba wengïakane ka jingehkabakhraw, ki stadsaian jong ka ICAR–National Institute of High Security Animal Diseases (ICAR-NIHSAD), Bhopal, ki la pynmihïa u dawaiiada MA-104_Cell_Line-Based Live Attenuated African Swine Fever (ASF) ba la shnanyngkong eh ha ka rina ka bynta ki sniang.
La shna da kabapyndonkamïa u khñiangjingpang ASFV Genotype II ba la pynduhïa ki gene kibakyrpang ha ka lain cell MA-104,une u dawai u long ka jingjopkabakhraw ha ka jingwadbniahshaphang ki mrad bad u long uba la long ban pynmih bun.
Ia une u dawai la peitbniah ha ka laboratory,kynthupïa ka jingkhuid, ka jinglongkhuid, ka jingshngaiñ, ka jingryntih ha kabadei bad ka bynta genetic, ka jinglah ban ïadana ka jingpang, ka jingtreikam ban ïadabad ki virulence reversion study.
La pynshisharuhiaune u dawai ha ka jakatreikam ha ka jingiatreilang bad ka tnad Animal Husbandry & Dairying (DAHD), ka Tnadkamridohkha, Animal Husbandry & Dairying, Sorkar India, da kabapynskhemshuhshuhia ka jingshngain bad jingtreikam jong ka ha ki jakatreikam.
La ai jingmutiaune u dawaina ka bynta ki sniangkibakoitbakhiahkiba la palatia ka phrataiew ka rta bad la ai kum ka injekshon 1 mL ha ka met, bud sa ka jingaidawaipynkhlain 14 sngihadien ka jingaidawaibanyngkong.
La khmihlyntibaune u dawaibashnahapohri un pyndunashibunia ka jingiap jong ki sniang, kanpyndunaia ka jingduhnong ha ka ioh ka kot bad kankyntiewia ka kamaikajih jong ki nongrisniang ha kylleng ka ri.
Da kaba ai ia ka atiariadakabatreikambhapyrshahiakaweina ki jingpangkabaktahia ki jingri ha ka pyrthei, kanpynkhlainshibunia ka jingkoitjingkhiah jong ki mrad ha India bad kankyrshania ka jingkiewkabaiaineh jong ka kamrisniang.
U Dr. M.L. Jat, Secretary ka DARE bad Director General, ICAR u la ongbakane ka jingjop ka pyniia ka jingsdang jong ka jukkabathymmaiha ka kamsumaria ki mrad.
Ka pyniia ka bor jong ka India kabanangkiew ha ka liang ka saian ban wanrahia ki lad ki lyntina ka bynta ka koit ka khiah jong ki mradkabakatkum ka jukmyntabad ka plie lad ia ka patengkabathymmai jong ki dawaiiadaba la shnahapohri bad ki teknolojibathymmai ki ban pynkhlainia ka koit ka khiah jong ki jingri, kyntiewia ka jingpynkhrehna ka bynta ki jingpang, bad kyrshania ka jingshngain jong ka ri.
Kumba ka long mynta, tang kattokatne kidawai ASF kiba la ai laisen ban die ki don ha Vietnam. Ia kine ki dawai la pynmih da kabapyndonkamia ki cell. U dawaiba la shnahapoh ka ri da ka ICAR-NIHSAD u pyndonkamïa u MA-104 cell line ubalah ban ïoh ha kylleng ki jaka, kaba long ka jingjopkabakhraw ha ka liang ka teknoloji. Kane ka pynduhnohia ka jingshaniah ha kiwei, ka plie lad banpynmihshibunia ki dawai bad ka pyndunashibunia ka jinglut ha kabashna.
