Shillong, Jymmang 16: Ka jinghikai ia ki samla kiba la ioh rung ha ka kam Lower Division Assistants (LDA) hapoh ka Secretariat Administration Department, Government of Meghalaya, kaba la long artaiew lynter la pynkut noh ha kine ki sngi ha kaba 85 ngut kiba la shah hikai kyrpang shuwa ban kin sdang trei ia ka kam, ia kane ka jinghikai la pynlong ha Meghalaya Administrative Training Institute (MATI), Mawdiangdiang.
Ia katei ka prokram, la buh dak ia ka jinglah ban pyndep ia ka training ba jop kaba la pyndep ha ki ar tylli ki kynhun naduh ka 15 tarik Iaiong haduh 12 tarik Jymmang 2026, ha kaba kane ka training ka la thmu ha ka ban pyn biang ha ka jingpyn rung kam thymmai ia ki nongtrei kiba lahbiang ka kyrdan pule jong ki, ka jingtbit bad ka kam ba ki dei ban trei ha ki ophis treikam jong ka sorkar.
Ia katei ka prokram, la pyniaid da u bah Sosthenes Sohtun, uba dei u myntri ba dei peit jong ka Secretariat Administration Department, Govt. of Meghalaya kum u kongsan.
U la ong ba kum kane ka training prokram, ka ai ia ka nongrim ba skhem na ka bynta kiba ioh kam thymmai bad ka long ka bynta ba kongsan ban pynkhreh lypa ia ki ha ka ba kin shim khia ia ka kam ba ki trei ha ki ophis treikam ka sorkar.
U la ban jur halor ka jingdonkam jong ka jinglong ba beit, jinglong hok, ka jingkitkhlieh, ka jingtbit bad ka jing minot ha ka kam ba ki trei na ka bynta u paidbah, katba u la pyn kynmaw ia kine ki nongiashim bynta bad ki kam LDA ki long ki bynta ba kongsan ha ka ban pyn thikna ia ka jingtreikam ba ïaid beit ïaid ryntih jong ka Secretariat bad ka jingiarap ban ai sha ki paidbah.
Utei u myntri u la ong ba ka jing synshar bad ka jingiatreilang ki paidbah mynta ka la kylla long kum ka teknologi, kaba pynlong ia ki nongtrei sorkar ba kin bteng ban nang, pyn ia biang bad pyn kiew ia ka rukom treikam jong ki da ka jingtbit bad har rukom.
U la iaroh ia ka jing kynthup lang ia ka jing hikai halor ka jingpyn donkam ia ki lad digital Artificial Intelligence kum ka ChatGPT bad Perplexity, da kaba ong ba kum kine ki digital kan kyrshan ban nang pyn tbit shuh shuh ialade, ka jing thymmai bad kan don ka jing lah pyn poi ia ki tiar online na ka bynta ki paidbah ka jylla Meghalaya.
U la pyn shlur ia ki nongiashim bynta ba kin lah ban pyn neh ia ka jingkular jong ki ha ka ban nang pyn tbit shuh shuh ialade bad u la ai khublei na ka bynta ka jingtrei ba jop bad ka don jingmut ha ka jing shakri paidbah.
U Swapnil Tembe, uba dei u Director ka Meghalaya Administrative Training Institute(MATI), ha ka jingkren jong u, u la ong ba ka jingdonkam jong katei ka training ka long ban pyn long ia ki nongtrei ba kin shim khia ia ka kam bad kin long ki nong shakri paidbah batbit.
U la ong ba ki LDA ki long ki shyieng bud lum jong ka ophis Meghalaya Secretariat bad ban jur ia ka jingdon kam jong ka jingia beit lang, ka jingbiang ha ka por, ka jingshim khia bad ka akor ha ka kam ba ki trei.
U la iathuh ruh shaphang ka jingithuh ia ka Mission Karmayogi bad ki jingnang ban sdang ban pyn tbit hi ialade lyngba ki rynsan kum ka iGOT, ha kaba u la pyn shlur ia ki nongiashim bynta ba kin nang bteng pyn tbit shuh shuh ialade bad ba kin pynkhreh ialade na ka bynta ka lawei ha kaban sa wan ki jingkylla ha ka rukom treikam.
U la pyn kynmaw ba shadien jong ka file ba pura bad ka rukom synshar ka don ka jingiathuh khana shaphang jong u briew, kaba la pynlong ia ka akor trei, ka jingsngewthuh bad ka jingkdup ban noh synniang sha ka liang ka bit ka biang u paidbah ka long ka nongrim bakongsan ha kaba uwei pa uwei u nongtrei sorkar u dei ban don.
Ha katei ka prokram, la don lang ka Dr. Twinkle S. R. Marak, MCS, Joint Director, MATI kiba la ai jingkren da kaba ai khublei, lem bad ki nongtrei bad ki dkhot jong ki nonghikai jong ka MATI.
