Shillong, Jymmang 24: Ka Saiñ Hima jong ka jingïohi jngai, Ka jingïalap election kaba ri kyndong iaka burom bad kaba kyntiew iaka shongsuk shongsaiñ halor ki mat ki jura ha ka Jylla
Ia ka Jylla Meghalaya bunsien la ju sngew sarong na ka bynta ka jingdon jong ka shongsuk shongsaiñ, ka jingbun ki kolshor, bad ka jingsngewthuh bakhlaiñ shaphang ka imlang sahlang hakhmat ka pyrthei bah jong ka ri India.
Kum u riewpdeng nga sngew ba ngi dei ban iapuson lem khyndiat halor kine ki jingshisha. Ha ka imlang sahlang synshar paidbah, ka elekshon kaba khuid bad donburom kam dei satia ka jingiakob na ka bynta ka bor, ka sngewmeng, ka “tang manga” u lane kaba dei lut, hynrei kadei ka kabu ia ki seng Saiñ Hima bad ki nongialam ban duriap sha ki thwei ba jylliew jong ka pyrkhat pyrdain.
Kaba iohi jngai ban pynpaw ia ki, ka nongrim pyrkhat ba donburom, u thylliej ba thiang kum ka ngab halor ka jingshisha, bad ki jingmang lypa na ka bynta ka bit ka biang jong kiki khun ki nongiohpateng jong ka jylla.
Ka jingialap jong ki seng Saiñ Hima namar kata ka dei ban pynleit jingmut ban proh halor ka thong bad ki jingthmu (manifesto), ban khmih dngong sha ki thong jong ka roi ka par (developmental goals) bad ka jingiatai basani ba shongsbai shongnia, ym da ka jingiawohdong, iapynkhih bitar bad iakawang ktieh kaba shimet ne ki jingiakawang ktieh bad kiwei pat ki seng Saiñ Hima party ba iapyrshah.
Ka jingialap elekshon kaba pynshong nongrim halor ki Mat ki Jura ka pynkhlaiñ ia ka synshar paidbah da kaba iarap ia ki nongshong shnong ba kin nang ban ai ia ka rai kaba dei bad kaba shongnia. Ka jingiatai halor ka pule puthi, ka koit ka khiah, ka treikam trei jam, ioh kam ioh jam, ki jingtei ba donkam.
Ka jingpynneh mariang, ka jingkiew ki samla, ka jingpynkupbor ia ki kynthei, bad ka jingnang pynroi ha ki thaiñ nongkyndong kan pynlah ia ki nongjied ban sngewthuh ia ki kam ba ha khmat eh bad ka jinglah trei kam jong ki Seng Saiñ Hima ki ba ki imon ban jied.
Ka jingdon kum kine ki nongrim ha ka synshar paidbah kan pynmih shuh shuh ia ki nongialam ba ih ka pyrkhat pyrdaiñ, ba shim khia bad ba don jingkitkhlieh. Kumjuh ruh ban pynshlur iaki paid baiar naduh u paidknup paidtrap haduh ki kynrem ki lyndan jong ka ri tipbriew tipblei ban buh hakhmat ha ki jingdwai bad ban da pan ka jingshai bad ka jingstad Blei haka jingjied jong ki.
Ha kajuh ka por, ka long kaba kongsan ia ki nongialam bad ki nongshong shnong ban ym shah ialam bakla ha ka jingsngew shongshit, ka jingdom, ne ki jingkren ialam bakla ha kapor ba ialap elekshon.
Ka jingsngew dei “tang mangi”, ka jinghikai bakla, bad ka jingkren pyniapher ka lah ban wanrah ia ka jingsngewthuh bakla, ka saw ka sian, ka lawei ba ïong ngaiñ, naka ba dum sha ka ba dum synnia, bad kan pynthut ia ka shongsuk shongsaiñ ha ka jylla. Ka synshar paidbah ka lah ban wandur bad treikam janai haba ia ki rai jong ki briew la pyniaid da ka rukom pyrkhat pyrdaiñ kaba dei, ka jingsngewthuh ba thikna, ka jingbishar bashongnia, ym da kato ka jingsngew bashipor ne ka jingsngewhok shimet.
Ki nongshong shnong ki dei ban buhdor ia ki da kaba pynshong nongrim ha ki rukom treikam jong ki Seng Saiñ Hima, ki thong ba la pynurlong, ka jinglah ban shaniah, bad ka jingaiti na ka bynta ka bit ka biang u paidbah.
Ki nongthep vote ki dei ban kyrtiang ruh sha ki por ba la leit ban iohi ia ka roi ka par haduh mynta, hangno ka biang ka duna, ban pyrkhat sani bha iaki bad kumta kin shim ia ka jingmynjur da ka jingjaijai. Ngim dei shah rong ha ki lyer jong ka jingiabein, iatim, iakhoh, ia wohdaw khlem nongrim bad ki jinghikai ba ktah tang ia ka jingsngew, ka pyrkhat ka pyrdain.
Ka jingpyrshah da ka akor ka burom ka dei shibynta jong ka synshar paidbah, hynrei kam dei pat ban ialam sha ka jing ia isih parabriew, ka jingiashun briew bad ka jingpyniapher hynrei da ka jingiatei. Ka social media bad ki rynsan paidbah ruh ki tynrong ia ka jingkitkhlieh bakhraw ha ka por elekshon.
Ki briew ki dei ban kiar na kaba pynphriang ia ki jingtip bym lah pynshisha ne ki mat pyndom briew, ban kynthoh ki ktien bein ktien khoh bad ban tla sih tla sang kiba lah ban saiñdur ia ka jingsngew bakynriang. Ha ka jaka jong kata, dei ban don da ki jingiatai ki ban pynshlur ia ki jingai jinghikai lane jingpynshai, ki jingiakren basani, bad ka jingia burom markylliang i kawei ka Seng Saiñ Hima bad kiwei pat.
Ki samla jong ka Meghalaya ki shim ia kawei ka bynta ba kongsan ha kaba pynwandur ia ka lawei jong ka Jylla. Ki nongthep vote ba dang samla ki dei ban long kiba shlur ban shim bynta ha ka saiñ hima da ka jingshemphang, ka jingkitkhlieh bad ka jingshai ka mut ka pyrkhat.
Ka elekshon ka dei ban ai mynsiem kumno ban bishar pynshongnia, ban ioh jingsngewthuh ia ka jinglong jingman bashisha ha ka imlang sahlang bad ka jingiashim bynta ba thmu ia kaba dei bad ba bha, ym ban ialeh ne pyni nia pyrshah tang namar ba kyntur ka jingsngew shongshit bad ka jingpyniapher.
Ban pynneh ia ka imsuk imsaiñ ha Meghalaya, ki seng Saiñ Hima bapher bapher, ki kyrtong, ki nongkyrshan, ki nongialam shnong, bad ki nongshong shnong ki dei ban iatrei lang ban batskhem ia ka jingialap elekshon ba tiphok tipsot bad ka dor jong ka synshar paidbah.
Ki jingiatyrko paidbah kaba pynleit jingmut halor ka roi ka par, ka jingpynshai paidbah halor ka jingthep vote da ka jingkitkhlieh, bad ka jingkren halor ki nongrim bad ki thong jong ka seng kan iarap ban pynkhlaiñ ia ka jingiatylli ha ka por elekshon.
Ka synshar paidbah ba khlaiñ kan phyrnai haba ia ka saiñ hima la ialam da ka bor iohi jngai, ka jingleh hok trei hok, bad ka jingshim rai ba pynshongnia. Da kaba jied ia ki daw bashongnia ym ia ka jingsngew, bad ki jingiakren basani ym ia ka jingiakhing, ka Meghalaya kan iai bteng ban pynneh pynsah ia ka nongrim jong ka jingsuk, jingiatylli, bad ka synshar paidbah basuk haduh ki pateng ban sa wan, la thoh da u Dr. P. W. Shangpliang
